Cảnh báo

Bị lộ thông tin cá nhân thì phải làm sao? Việc cần làm trong 24 giờ

Cuộc gọi chào vay gọi đúng tên, tin nhắn đòi một khoản bạn chưa từng vay? Đây là các bước xử lý theo thứ tự và cách tự bảo vệ khi vay online.

Bạn nhận cuộc gọi chào vay đọc đúng họ tên, số CCCD, hoặc có người nhắn tin đòi một khoản nợ bạn chưa từng vay. Lúc đó, câu hỏi đầu tiên là bị lộ thông tin cá nhân thì phải làm sao. Đừng hoảng: làm đúng việc, đúng thứ tự sẽ hạn chế được phần lớn thiệt hại. Bài này tập trung vào bối cảnh vay online.

Dấu hiệu cho thấy thông tin của bạn đã bị lộ

Không phải lúc nào bạn cũng biết ngay. Hãy để ý những tín hiệu sau:

  • Cuộc gọi, tin nhắn chào vay gọi đúng tên, biết bạn ở tỉnh nào hay từng vay ở đâu, dù bạn không đăng ký.
  • Tin nhắn đòi nợ một khoản bạn không vay, kèm số hợp đồng hoặc tên app lạ.
  • Người thân, đồng nghiệp bị gọi điện hỏi về bạn hoặc bị nhắn tin bôi xấu.
  • Thông báo đăng nhập, đổi mật khẩu, mã OTP mà bạn không yêu cầu.
  • Tài khoản mạng xã hội gửi tin lạ cho bạn bè, mượn tiền hay gửi link.
  • Hồ sơ tín dụng xuất hiện khoản vay hoặc lượt tra cứu lạ.

Có từ hai dấu hiệu trở lên, nhất là khoản nợ lạ, thì nên xử lý ngay.

Bị lộ thông tin cá nhân thì phải làm sao? Làm ngay theo thứ tự

Khoá những gì có thể bị lấy tiền trước, rồi mới kiểm tra và trình báo.

  1. Đổi mật khẩu email, ngân hàng điện tử, ví điện tử, mạng xã hội. Bắt đầu với email, vì email thường dùng để lấy lại mật khẩu các tài khoản khác. Mỗi nơi một mật khẩu riêng.
  2. Bật xác thực 2 lớp ở mọi nơi có hỗ trợ. Kẻ gian có mật khẩu cũng khó vào được.
  3. Gọi tổng đài chính thức của ngân hàng nếu lộ số thẻ, số tài khoản kèm thông tin đăng nhập hay OTP. Yêu cầu khoá thẻ, tạm khoá giao dịch trực tuyến nếu cần.
  4. Kiểm tra lịch sử tín dụng. Tra cứu CIC cá nhân để xem có khoản vay nào mang tên bạn mà bạn không biết.
  5. Giữ bằng chứng. Chụp màn hình tin nhắn, ghi lại số máy gọi đến, thời gian, tên app, số hợp đồng lạ nếu có.
  6. Báo cho người thân để họ không tin tin nhắn mượn tiền hay lời đe doạ nhân danh bạn.
  7. Trình báo công an nơi gần nhất khi có dấu hiệu bị mạo danh vay, bị chiếm đoạt tiền hoặc bị quấy rối, đe doạ.

Checklist: làm ngay trong 24 giờ

Việc cần làmKhi nào cầnĐã xong
Đổi mật khẩu email, ngân hàng, ví, mạng xã hộiLuôn làm☐
Bật xác thực 2 lớpLuôn làm☐
Gọi ngân hàng khoá thẻ, khoá giao dịchLộ thông tin thẻ, tài khoản, OTP☐
Kiểm tra lịch sử tín dụng CICĐã từng gửi ảnh CCCD, có tin đòi nợ lạ☐
Gỡ app lạ, thu hồi quyền danh bạ, ảnhTừng cài app vay không rõ nguồn☐
Lưu bằng chứng, báo người thânCó cuộc gọi, tin nhắn bất thường☐
Trình báo công anBị mạo danh vay, mất tiền, bị đe doạ☐

Đừng làm những việc này

Không chuyển tiền để "huỷ khoản vay" theo yêu cầu người gọi đến. Không đọc OTP cho ai. Không bấm link "kiểm tra thông tin bị lộ" gửi qua tin nhắn.

Bị mạo danh vay tiền thì sao?

Đây là tình huống nhiều người lo nhất: ai đó dùng CCCD của bạn để vay, rồi bạn bị đòi nợ.

Làm việc với bên cho vay

Liên hệ bên cho vay qua kênh chính thức, không dùng số do người đòi nợ đưa. Khiếu nại bằng văn bản hoặc email, nói rõ bạn không ký hợp đồng, không nhận tiền, và đề nghị họ cho biết ngày ký, tài khoản nhận tiền, ảnh xác minh.

Kiểm tra và theo dõi CIC

Nếu khoản vay mạo danh đã lên CIC, lưu lại kết quả tra cứu. Khi bên cho vay xác nhận khoản vay không phải của bạn, đề nghị họ điều chỉnh thông tin đã báo cáo, rồi tra lại sau một thời gian.

Trình báo cơ quan công an

Mang theo CCCD và bằng chứng. Hành vi gian dối để chiếm đoạt tiền có thể bị xử lý theo Bộ luật Hình sự Điều 174 về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Việc xác định thuộc về cơ quan chức năng; phần của bạn là trình báo sớm và đủ bằng chứng.

Tình huống minh hoạ (giả định)

Chị Lan từng gửi ảnh hai mặt CCCD qua tin nhắn cho một "nhân viên tư vấn vay" trên mạng xã hội. Ba tháng sau, chị bị nhắn đòi một khoản vay chị không hề đăng ký.

  • Ngày đầu: đổi mật khẩu email, ngân hàng, bật xác thực 2 lớp, chụp lại tin nhắn.
  • Ngày thứ hai: tra cứu CIC, thấy khoản vay lạ, gửi khiếu nại qua email chính thức của bên cho vay.
  • Cuối tuần: mang bằng chứng đến công an phường trình báo.

Chị không chuyển đồng nào cho người đòi nợ và có đủ hồ sơ để theo đuổi khiếu nại.

Phòng ngừa khi dùng app vay online

Nhiều vụ lộ thông tin bắt đầu từ lúc đăng ký vay:

  • Không cấp quyền danh bạ, thư viện ảnh, vị trí nếu không cần cho việc vay. Bạn có thể vào cài đặt điện thoại để thu hồi quyền đã cấp.
  • Không gửi ảnh CCCD qua Zalo, Facebook hay tin nhắn cho người lạ tự xưng nhân viên tư vấn. Chỉ tải lên trong quy trình đăng ký trên app hoặc website chính chủ.
  • Ghi chú mục đích lên bản chụp CCCD khi buộc phải gửi ảnh, ví dụ "chỉ dùng để đăng ký với … ngày …", và che những phần không cần thiết nếu quy trình cho phép.
  • Kiểm tra bên cho vay là ai trước khi khai thông tin. Bài app vay tiền có hợp pháp không gợi ý cách kiểm tra.
  • Cẩn thận với lời mời vay chỉ cần giấy tờ tuỳ thân qua tin nhắn. Đọc thêm vay tiền chỉ cần CCCD để biết điều gì nên nghi ngờ.

Các kịch bản lừa đảo cụ thể như thu phí trước giải ngân hay giả nhân viên thu nợ đã có trong bài chiêu trò lừa đảo vay tiền.

Khi tìm khoản vay, trang Đề xuất của iDong hiển thị thông tin các đối tác tự công bố và dẫn sang website chính thức của họ. iDong không cho vay, không duyệt hồ sơ và không thu ảnh CCCD của bạn.

Quyền của bạn với dữ liệu cá nhân

Từ ngày 01/01/2026, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 là văn bản chính quy định việc này (thay cho Nghị định 13/2023/NĐ-CP trước đó). Với tư cách chủ thể dữ liệu, bạn có các nhóm quyền sau:

  • Được biết dữ liệu của mình đang được xử lý ra sao.
  • Đồng ý, không đồng ý, hoặc rút lại sự đồng ý đã đưa ra cho việc xử lý dữ liệu.
  • Xem, chỉnh sửa hoặc yêu cầu chỉnh sửa dữ liệu của mình.
  • Yêu cầu cung cấp, xoá, hạn chế xử lý dữ liệu, và phản đối việc xử lý.
  • Khiếu nại, tố cáo, khởi kiện, yêu cầu bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật.

Luật có những trường hợp ngoại lệ, nên khi cần dùng quyền trong một vụ việc cụ thể, hãy đọc văn bản gốc hoặc hỏi người có chuyên môn.

Bạn có thể gửi yêu cầu bằng văn bản tới app hoặc bên cho vay, đề nghị ngừng dùng danh bạ hay xoá dữ liệu không cần thiết, và lưu lại bản gửi.

Câu hỏi thường gặp

Bị lộ số CCCD có sao không?

Chỉ lộ số thì rủi ro thấp hơn lộ ảnh hai mặt kèm ảnh khuôn mặt. Dù vậy, hãy tra cứu CIC định kỳ và cảnh giác với cuộc gọi biết quá nhiều về bạn.

Người đòi nợ gọi cho người thân dù tôi không vay, phải làm gì?

Không chuyển tiền. Lưu bằng chứng, khiếu nại với bên cho vay qua kênh chính thức và trình báo công an.

Đã cấp quyền danh bạ cho app vay, giờ thu hồi được không?

Được. Vào cài đặt điện thoại, tắt quyền danh bạ của app hoặc gỡ app. Bạn cũng có thể gửi yêu cầu bên đó ngừng xử lý và xoá dữ liệu đã thu thập.

Đọc xong rồi, thử với con số của bạn?

iDong so số tiền và kỳ hạn bạn cần với hạn mức, kỳ hạn mà từng đối tác đăng.

Bắt đầu so →